يكساني سيستم عامل‌ها بهتر است يا تنوع آنها


     تعدادي از مديران و متخصصانِ طراح معتقدند كه در يك بانك يا سازمان بزرگ كه داراي تعداد زيادي سِرور مي‌باشد، بهتر است كه همگي داراي سيستم عامل مشابه باشند. تعدادي نيز معتقدند كه بهتر است مشابه نبوده و از كمي ديگرگوني برخوردار باشند. هر يك از اين دو حالت مزايايي دارند و معايبي.

     مهمترين مزاياي يكسان بودن سيستم عامل‌ها به قرار زير است:

- هزينه كمتري براي آموزش داريم
- پشتيباني راحت‌تر و ارزان‌تر است
- جايگزيني و تبادل متخصصان راحت‌تر و ارزان‌تر است
- ارتباط داخلي و همبندي آنها بهتر است
- هزينه توليد نرم افزار كمتر است

     مهمترين مزاياي ديگرگوني سيستم عامل‌ها بودن به قرار زير است:

- با يك نقطه ضعف، همه چيز متاثر نمي‌شود
- اگر يكي درگاه نفوذ و جاسوسي داشت، ديگري شايد نداشته باشد خصوصا سيستم عامل لينوكس
- معمولا يكي در قسمتي قوي‌تر از ديگري است و بهتر است از آن استفاده شود
- در سامانه‌هاي خيلي پايدار با دو يا چند سيستم ديگرگون، ضعف يكي در ديگري موجود نيست

     نقاط ضعف ذكر نگرديد چون مزاياي يكي تقريبا ضعف ديگري است. اما نكاتي را نيز بايد در نظر داشت كه ما را به انتخاب راه اصلح رهنمون مي‌نمايد:

S ديگرگوني هميشه باعث اطمينان بيشتر نمي‌شود و اگر درست پشتيباني، مديريت و انتخاب نشوند، اثر معكوس مي‌گذارند. هر يك از سيستم‌هايي كه به ديگري وابسته هستند و جمعي يك واحد را تشكيل مي‌دهند، مي‌توانند كل يك مجموعه را با خراب شدن خود دچار وقفه نمايند.

S برنامه نويس بد، همه جا بد مي‌نويسد. ابزارهاي برنامه نويسي هم كه تقريبا در همه سيستم‌ها يكسان شده‌اند. بنابراين حواس خود را معطوف به ساير جنبه‌هاي سيستمي هم بنماييد.

S در سيستم عامل‌هاي امروزي ديگرگوني و تنوع كم شده است و بسياري از قسمت‌ها شبيه يكديگر كار مي‌كنند. بنابراين خيلي دقت نماييد كه دو سيستم يكسان انتخاب نكنيد.

S اگر دو يا چند سيستم بصورت جمعي يك مجموعه را تشكيل مي‌دهند و توقف يكي از آنها باعث توقف تمام آن مجموعه مي‌شود؛ ديگرگوني نفعي نداشته و فقط معايبش باقي مي‌ماند.

S همبندي و تعامل سيستم‌هايي كه داراي نرم‌افزارهاي كاربردي هستند مشكل است. حتي در سامانه‌هاي شبكه نيز اين امر با وجود قراردادهاي تبادل و كار يكسان، امري دشوار است و كارشناسان شبكه معمولا سعي مي‌كنند كه از يك خانواده و شركت استفاده نمايند. در حالي كه يك اشكال اساسي بروز مي‌كند، معلوم نيست كه مشكل چيست و چه كسي بايد آنرا حل كند.

S سيستم عامل‌ها را مانند اتوموبيل‌ها يا ساده‌تر از آن مانند لامپ‌هاي كم مصرف فرض نكنيد. در حال حاضر استانداردي براي يك سيستم عامل وجود ندارد و نمي‌توان به راحتي‌يِ تعويض يك لامپ آنها را جابجا كرد. دقت نماييد كه قدرت يك زنجير به اندازه‌يِ ضعيف‌ترين حلقه‌يِ آن است.

     در اين نوشتار قصد ما تعريف از يكي و عيب جويي از ديگري نيست. عيب و نقص هر روش را بايد شناخت و با توجه به شرايطي كه يك سازمان در آن قرار دارد و اهدافي كه بايد فتح كند، بايد بهترين گزينه را انتخاب كرد. تنوع در سيستم عامل خصوصا در ايران كه داراي مشكلات سياسي و پشتيباني رسمي نيز مي‌باشد امري بايسته است و در اين ميان سيستم عامل لينوكس كه از متن باز برخوردار است در جايگاه اول قرار دارد. مشكلات تجارت جهاني و برقراري امتيازهاي تجاري نيز در آينده در راه است و بايد از الان به فكر بود.