حساب مركز الكترونيك
همه
اذعان دارند كه مهمترين حساب بانك، حساب مركز است. به دليل ضعف بستر مخابراتي و ارتباطات شبكهاي
مناسب در واحدهاي بانكهاي ايران در سالهاي قبل و باقي بودن تاثير آن در
حال حاضر، تبادل مالي بين شعبِ بسياري از بانكها با مستندات دستي انجام
ميگيرد كه به سبب دير رسيدن مستندات به واحدهاي مقصد، ايجاد اقلام باز در
فعاليتهاي مالي بانك را موجب ميگردد. ضعف ارتباطات شبكهاي باعث ايجاد
سامانههاي غير متمركز زيادي در ايران شد كه اين سامانهها مشكل شعبه را حل نمودند اما در
سطح بانك هنوز با مشكلاتي مواجه بوديم كه از جمله آنها اشتباه و به روز
نبودن حسابهاي مركز بود.
اما بانك تجارت با دارا بودن سامانهاي به نام اس.جي.بي
كه متعلق به بانك ايران و هلند سابق بود، در بين تمام بانكهاي ايران يك
استثنا است. بانك تجارت در وقتي كه تمام بانكهاي ايران از نبود يك سامانه
متمركز رنج ميبردند، داراي سامانهاي متمركز ولي آفلاين بود و هنوز هم از
اين سامانه بهترين استفاده را برده و با مزيت رقابتي خود، بانكهاي ديگر را
به تنگ آورده است. در حالي كه بانكهاي ديگر براي وصول چكهاي عهده شعب و
شهرستان خود، چند روز يا چند هفته وقت تلف ميكنند، اين بانك يك روزه اين
كار را انجام ميدهد. به عبارت ديگر شعبه بانك تمام كارهاي خود را در شعبه
به صورت آنلاين انجام ميدهد و در پايان روز اطلاعات تمام حسابها و گردش
خود را به صورت دستهاي به مركز ميفرستد. مركز، اطلاعات تمام شعب را
جمع و تجميع كرده، اطلاعات بروزآورده را دوباره به شعبه ميفرستد. در اين
حالت تاثير تمام حسابها و حوالهها و ... بر يكديگر اعمال شده، مركز و
شعبه سنكرون ميگردند. اما روي سخن ما بانكهاي ديگر هستند كه فعلا به آنها
ميپردازيم.
به منظور حل اين مشكلات و ساماندهي فعاليتهاي مالي
روزانه شعب، بانك ملت از اواسط سال
1381 طرحي تحت عنوان ارسال الكترونيكي عمليات مالي بين
واحدهاي بانك تهيه، توليد و تحت عنوان نرم افزار حساب مركز الكترونيكي به
صورت زير سامانههاي مكمل در شعب، سرپرستيها، واحدهاي ستادي، ارزي و امور
مالي بانك نصب و از تير ماه 1383 بصورت سراسري راهاندازي نمود.
حساب بين واحدها يا حساب مركز، ابزاري است كه به كمك آن تبادل
عمليات مالي روزانه را بين شعب و واحدهاي بانك ميسر ميسازيم. به اين معني
كه هر گونه نقل و انقال وجوه مالي از يك شعبه به شعبهاي ديگر يا به
واحدهاي ستادي و بالعكس، از طريق اين حساب انجام ميگيرد.
راه
راست: قسمت دوم اين مقاله در شماره آينده خواهد آمد.