چك، كارت، پول نقد


اگر دستگاه‌هاي پوز زياد شوند، و اگر خريد تحت اينترنت و از راه‌هاي الكترونيكي فراگير شود، آيا پول نقد، چك، چك مسافري و روش‌هاي كاغذي منسوخ مي‌شوند؟ اگر در ايران و در حال حاضر چنين نشده است، آيا در كشورهاي غربي كه لبريز از فن‌آوري مخابرات و اطلاعات هستند، چنين شده است؟ جواب خير است، و تا چند سال آينده كه ذهن بشر مي‌تواند پيش بيني نمايد هم پول كاغذي و چك از دور خارج نمي‌شوند. به جدول 1 كه آمار مصرف روش‌هاي مختلف را در سال 2003 و در آمريكا نشان مي‌دهد توجه فرماييد.

جدول1 - نسبت روشهاي پرداخت شخصي در 2003

چك 35 درصد
كارت 35 درصد
پول نقد 21 درصد
غيره 9 درصد

روشهاي كاغذي كه شامل پول‌نقد، چك، حواله، چك مسافرتي، كالا برگ و چك بانكي است، از نسبت بالاي 63 / 57 درصد برخوردارند كه نسبت به سال پيش كه 49 / 65 درصد بود، پايين‌تر آمده است. روش پرداخت با كارت كه شامل كارت اعتباري، كارت نقدي، كارت پيش پرداخت شده و انتقال الكترونيكي است، به ميزان 35 درصد بالغ مي‌گردد كه اين نسبت در سال 2002 به ميزان 08/ 33 بوده است.
پيش بيني مي‌شود كه در سال 2008 پرداخت از طريق كارت به 85 / 48 درصد و پرداخت از طريق روش‌هاي كاغذي به 94 / 36 درصد و روش‌هاي الكترونيكي و اينترنتي به 20 / 14 درصد برسد.
دليل اصلي براي كمتر استفاده كردن از چك، استفاده از كارت‌هاي نقدي است. زيرا مردم پي برده‌اند كه دريافت سود كم، بهتر از هيچ است. بنابراين پول‌هاي خود را در يك حساب كوتاه مدت گذارده و سود كمي تا هنگام خرج كردن پول دريافت مي‌نمايند. پيش بيني روش‌هاي كاغذي و كارت پرداخت در جدول 2 آمده است.

جدول 2 - پيش بيني سهم روش‌هاي پرداخت شخصي در 2008

روش سال 1998 (درصد) سال 2008 (درصد)
كاغذي 71 37
كارت پرداخت 26 49
الكترونيكي 3 14

يكي ديگر از نكات قابل توجه اين است كه كارت‌هاي اعتباري از رشد كمي برخوردارند كه شايد ناشي از رشد جمعيت هم باشد، ولي كارت‌هاي نقدي از رشد بيشتري برخوردار بوده و مردم به سمت آن گرايش بيشتري دارند. مصرف چك نيز روند نزولي داشته و جاي خود را بيشتر به كارت نقدي و مقداري هم به كارت اعتباري مي‌دهد.